اختلال بیش فعالی در کودکان

اختلال بیش فعالی در کودکان

هدف از تحقیق حاضر بررسی و مقایسه شیوع سه نوع اختلال نقص توجه/ بیش فعالی مشتمل بر ۱ – نوع برجسته نقص

توجه ۲- نوع برجسته بیش فعالی و تکانشگری ۳- نوع ترکیبی در دختران و پسران و در میان طبقات مختلف اقتصادی اجتماعی بر اساس شغل پدر بوده است.

روش مطالعه: به منظور دستیابی به هدف فوق ۱۳۱۱ نفر از دانش آموزان دختر و پسر مقطع ابتدایی از مدارس عادی انتخاب و با استفاده از پرسشنامه نقص توجه/ بیش فعالی   سوان    توسط معلمان ارزیابی شدند و در سه گروه نوع برجسته نقص توجه، نوع برجسته بیش فعالی و تکانشگری، و نوع برجسته ترکیبی دسته بندی گردیدند.

یافته ها: یافته های پژوهش نشان می دهد که ۵ تا ۸.۵ درصد کودکان دارای یکی از اختلالات نقص توجه، بیش فعالی و تکانشگری و یا نوع ترکیبی هستند. همچنین یافته های این پژوهش نشان داد که در گروه های سنی مختلف ۷ تا ۱۱ ساله فراوانی شیوع اختلال بیش فعالی و تکانشگری کاهش داشته است اما بروز اختلال نقص توجه با افزایش سن افزایش داشت و نوع ترکیبی اختلال در گروههای سنی مختلف، کاهش یافته است. شیوع دو نوع اختلال نقص توجه و بیش فعالی در دختران و پسران تفاوت معنی دار ندارد اما در اختلال ترکیبی این تفاوت معنی دار است، از نظر میزان اختلال نقص توجه بر اساس شغل پدر، تفاوت معنی دار بین میانگین نمرات گروههای شغلی وجود داشت.

نتیجه گیری: شیوع سه نوع اختلال نقص توجه- بیش فعالی بر اساس سن و جنسیت متفاوت بوده و گروههای اقتصادی اجتماعی پائین در معرض خطر بیشتر هر سه نوع اختلال قرار دارند.

 کم توجهی و بیش فعالی

امروزه‌ بسیاری‌ از مادران‌ و پدران‌ از شیطنت‌ بسیار زیاد کودکانشان‌ شکایت‌ دارند. آنها اظهار می ‌دارند که‌ فرزندشان‌ مرتب‌ در حال‌ حرکت‌ و فعالیت‌ است‌ و نوعی‌ حالت‌ بی‌ قراری‌ و ناآرامی‌ در او مشاهده‌ می ‌کنند. برخی‌ از این‌ والدین‌ از فقدان‌ تمرکز حواس‌ و ضعف‌ درسی‌ کودک‌ نیز صحبت‌ می‌ کنند. اختلال بیش فعالی در کودکان

آنها علت‌ این‌ فعالیت‌ بیش‌ از اندازه‌ را نمی ‌دانند و مرتب‌ فرزندشان‌ را مورد سرزنش‌ قرار می‌ دهند.

این‌ کودکان‌ بعضاً مورد انتقاد و تنبیه ‌ بسیار زیاد قرار می ‌گیرند. عده‌ای‌ از پدر و مادرها کنترل‌ خود را از دست‌ می ‌دهند و این‌ کودکان‌ را به‌ شدت‌ کتک‌ می‌ زنند یا آنها را تهدید می ‌کنند. در این‌ نوشتار سعی‌ شده‌ است‌ پدیده‌ بیش ‌فعالی‌ در کودکان‌ توضیح‌ داده‌ و راه‌های‌ برخورد مناسب‌ با این‌ حالت‌ ارائه‌ شود. اختلال بیش فعالی در کودکان

«اختلال در توجه» و عدم تمرکز ذهنی از شایعترین اختلالات رفتاری در سنین دبستان محسوب می شود.

از مهمترین عوامل مؤثر در یادگیری، داشتن «توجه» و تمرکز حواس است. به عبارت دیگر فرایند یادگیری بدون تمرکز حواس و توجه لازم نمی تواند انجام پذیرد. در برنامه های آموزشی جلب توجه کودکان و دانش آموزان، قبل و حین آموزش از مهمترین وظایف و مسؤولیتهای مربیان است.

بسیاری از دانش آموزان علی رغم این که از ظرفیت هوشی متوسط یا بالاتر برخوردارند، صرفاً به لحاظ این که دامنه توجه آنها فوق العاده اندک است، قادر نیستند به گونه ای که انتظار می رود توفیقات چندانی در یادگیری مطالب و پیشرفت تحصیلی داشته باشند.

در واقع، «اختلال در توجه» و عدم تمرکز ذهنی امروزه از شایعترین اختلالات رفتاری در بین دانش آموزان، بویژه در سنین دبستان محسوب می شود.

لذا همواره بسیاری از والدین دانش آموزان و معلمان مدارس احساس نگرانی خود را از کم توجهی یا بی توجهی بعضی از کودکان اعلام داشته، طالب مشاوره، راهنمایی و کمک هستند.

غالباً متوجه‌اند که والدین چه انتظاری از آنان دارند اما برآورده ساختن این انتظار برای آنان مشکل است چون نمی‌توانند آرام بنشینند، دقت کنند یا به جزئیات توجه کنند. البته بیشتر بچه ها در سنین خردسالی خصوصاً اگر مضطرب یا هیجان زده باشند چنین رفتارهایی می کنند. اما‌ درکودکان بیش فعال این علائم مدت زمان طولانی وجود دارند و در شرایط و محیطهای مختلف روی می دهند.

این اختلال به عملکرد خانوادگی، اجتماعی و تحصیلی کودک آسیب می‌رساند. با درمان مناسب کودکان می‌توانند بیاموزند که چگونه با این مشکل کنار بیایند و علائم خود را کنترل کنند.

در هر حال قبل از پرداختن به ماهیت «اختلال کمبود توجه» در کودکان، لازم به تذکر است، همان طوری که اشاره شد، مسأله «کم توجهی» یا «اختلال در توجه» زمانی مطرح است که کودکان مبتلا به این نقیصه از نظر سلامت عمومی با مشکل قابل توجهی مواجه نبوده، هیچ گونه نارسایی در زمینه حواس مختلف، بویژه بینایی و شنوایی نداشته باشند.

بیش ‌فعالی‌ کودکان‌

ADHD  یا اختلال بیش فعالی و فقدان توجه، یک اختلال رفتاری شایع است که حدود ۱۰-۸ درصد کودکان را مبتلا می کند. احتمال تشخیص این اختلال در پسران سه برابر دختران است ولی علت این تفاوت هنوز مشخص نشده است. کودکان بیش فعال بدون فکر کردن عمل می کنند، بیش از اندازه فعالند و در تمرکز کردن مشکل دارند.

کودکان‌ بیش ‌فعال‌ – همانگونه‌ که‌ از این‌ عنوان‌ برمی ‌آید- بسیار پرتحرک اند و نمی ‌توانند یک جا آرام‌ بنشینند. آنها اضافه‌ بر ناآرامی‌ بسیار زیاد، نوعی‌ اضطرار و اجبار برای‌ خرابکاری‌ نیز دارند. آنان‌ اشیا را می‌ شکنند یا پرتاب‌ می‌ کنند. همچنین‌ کنجکاوی‌ بسیار از خود نشان‌ می‌ دهند و نه‌ تنها اسباب‌ بازی‌هایشان‌ را خراب‌ می‌ کنند، بلکه‌ اشیاء و وسایل‌ منزل‌ را نیز دستکاری‌ و خراب‌ می‌ کنند. کارهای‌ خطرناک‌ را دوست‌ دارند و ابداً احساس‌ خطر نمی ‌کنند.

بنابراین‌ رفتارهایی‌ بی ‌مهابا از آنها سرمی ‌زند. برخی‌ از بزرگسالان‌ آنها را افرادی‌ بی ‌باک‌ و شجاع‌ تصور می ‌کنند؛ در حالی‌ که‌ این‌ رفتارهای‌ بی‌ مهابا نشانگر این‌ واقعیت‌ است‌ که‌ احساس‌ خطر واقعی – که‌ یک‌ احساس‌ طبیعی‌ است‌ و بایستی‌ در کودکان‌ وجود داشته‌ باشد – در این‌ بچه‌ ها وجود ندارد. بازی‌ های‌ خطرناک‌ – از جمله‌ بازی‌ با کبریت‌ – و علاقه‌ به‌ وسایلی‌ چون‌ کارد و چاقو نشانه‌ های‌ دیگری‌ از گرایش‌ها و رفتارهای‌ غیرطبیعی‌ این‌ بچه‌ هاست.

پدیده کم توجهی یا اختلال کمبود توجه چیست؟

بدون تردید بسیاری از والدین و مربیان در توصیف رفتار نامطلوب آموزشی بعضی از کودکان و دانش آموزان، به اصطلاح «کم توجهی» یا «بی توجهی» و یا «اختلال در توجه» اشاره نموده و یا آن را از زبان کارشناسان و متخصصان شنیده اند. برای نخستین بار «انجمن روان پزشکی آمریکا (APA) » این اختلال را شناسایی و تعریف کرده است. اختلال بیش فعالی در کودکان

بر اساس تعریفی که انجمن روان پزشکی آمریکا از «اختلال کمبود توجه» ارائه نموده است (۱۹۸۰)، پدیده کم توجهی یا اختلال کمبود توجه توصیف وضعیت کودکانی است که عمدتاً بدون دلیل خاصی «بی توجهی» «زود برانگیختگی» و در بسیاری از مواقع نسبت به سن تقویمی و عقلی شان «بیش فعالی» از خود نشان می دهند. گر چه اختلال کمبود توجه غالباً با رفتار «زیاده فعالی یا بیش فعالی» همراه است، اما این نقیصه می تواند همراه با رفتار نابهنجار «بیش فعالی» و یا بدون آن مورد تشخیص واقع گردد.

بر اساس مطالعات انجام شده، در حدود 20درصد از جمعیت کودکان و بزرگسالان، مبتلا به اختلال «کمبود توجه» هستند. این اختلال در گروه سنی ۸ تا10 سال شیوع بیشتری دارد. تشخیص اختلال کمبود توجه در کودکان خردسال، در غالب موارد بیانگر جدی بودن این اختلال است.

برعکس، تشخیص این اختلال در سنین قبل از جوانی و نوجوانی عمدتاً نشانگر شدت آن نیست. به عبارت دیگر اختلال کمبود توجه در کودکان سنین پایین تر از ده سال جدی تر و قابل ملاحظه تر بوده، در نزد کودکان بالاتر از ده سال و نوجوانان، شدت کمتری دارد.

به طور کلی شدت و میزان «اختلال کمبود توجه» در کودکان، در شرایط و موقعیتهای مختلف متفاوت است، فی المثل کم توجهی در موقعیتی که کودک یا دانش آموز مبتلا، لازم است به تنهایی و به طور خودکار تکلیفی را عهده دار شود و یا در موقعیتهای گروهی، فوق العاده مشهود است، و در مقابل، زمانی که این قبیل کودکان و دانش آموزان در موقعیتهایی قرار دارند که برای ایشان کاملاً نو و جالب است و یا هنگامی که به صورت انفرادی (یک به یک) مشغول هستند، پدیده کمبود توجه بسیار اندک بوده، و یا ممکن است اصلاً قابل مشاهده نباشد.

فهرست

مقدمه

کم توجهی و بیش فعالی

بیش ‌فعالی‌ کودکان‌

بیان مساله به همراه  سوالات پژوهشی

پدیده کم توجهی یا اختلال کمبود توجه چیست؟

تاریخچه اختلال بیش فعالی

تعاریف و نظریه های ارائه شده

انواع بیش‌فعالی و انواع اختلال کمبود توجه بیش فعالی (علائم)

ویژگیهای کودکان و دانش آموزان مبتلا به اختلال کمبود توجه

بیش فعالی چگونه تشخیص داده می‌شود؟

ضوابط تشخیصی نارسایی توجه فزون کنشی

اختلال بیش فعالی در کودکان

ضرورت اجرای تحقیق

روانشناسی کودکان بیش فعال

عوارض

اتیولوژی ( سبب شناسی )

علت ایجاد بیش فعالی چیست؟

عوامل مستعد کننده برای ابتلا کدامند؟

برخی مشکلات مربوط به بیش فعالی کدامند؟

بیش فعالی چگونه درمان می‌شود؟

رفتار درمانی

نتیجه برخی پژوهش های انجام شده در زمینه مداخلات رفتاری شناختی

والدین‌ چه‌ نقشی‌ در درمان‌ دارند

درمانهای مکمل

آموزش والدین

بیش فعالی در مدرسه :

آرامش دهی

مداخله شناختی ، خودآموزی

خودارزیابی

آموزش مطابقت

درمان رفتاری – شناختی ، آموزش مهارت های اجتماعی

کمک به مبتلایان برای کسب شایستگی اجتماعی

یادگیری ساخت دار

خانواده درمانی

گروه درمانی

بازی درمانی

کتاب درمانی

تاثیر حرکت های ریتمیک و  موسیقیایی در درمان

نوروفیدبک چیست؟

علل و عوامل اختلالات هیجانی اضطرابی :

اختلال سلوک :

علل اختلالات سلوک :

بیش فعالی چگونه بالغین را تحت تاثیر قرار می دهد؟

توجهات و تدابیر لازم در آموزش دانش آموزان مبتلا به اختلال کاهش توجه

متغیرهای پژوهش

پرسشنامه کانرز

پژوهش های انجام شده در داخل و خارج از کشور