اقدامات یک معلم برای مدیریت کلاس

خود آگاهی یک معلم اقدامات یک معلم برای مدیریت کلاس

تعریف : خود آگاهی یعنی شناخت کامل و دقیق از خود و شناخت درست از هدف و مسیر و آگاهی کامل از مشکلات و تبعات آن .

ویژگی : یک معلم باید خود آگاهی حقیقی و عمقی نسبت به هدف خود داشته باشد، زیرا منجر به آگاهی و شناخت او از جهان هستی و وظایف ومسئولیتی که بر دوش او گذاشته شده، میشود و بر اساس این شناخت ها ، به عقیده ها و جبهه گیری هایی میرسد وبراین اساس زندگی می کند و می میرد و از سطح غرائز تا حد وظیفه بالا می آید و از بشر بودن به آدم بودن می رسد و به حدی میرسد که بتواند به دیگران رشد دهد و آنان را تعلیم و تربیت کند .

حضرت علی (ع ) می فرماید :

((کسی که خود را رهبر مردم قرار داد ، باید پیش از آن که به تعلیم دیگران بپردازد ، خود رابسازد ،و پیش از آن که به گفتار تربیت کند با کردار تعلیم دهد زیرا آن کس که خود را تعلیم دهد و ادب کند سزاوارتر به تعظیم است از آنکه دیگری را تعلیم دهد و ادب بیاموزد. ¹))

پس معلم باید از عوامل رشدو انحطاط آگاه باشد ، دردها و درمان ها را بداند چون دردها جز کم کاری و یا پر کاری و یا افراط و تفریط یک استعداد نیست کسی که میخواهد دردهای یک اندام را بشناسد باید پیش از اجز اء و این اندام، حد اعتدال هر یک را باید بشناسد و طرز کار هر یک را بداند .

  در نتیجه آنکه میخواهد خودش را بشناسد و رشد و تربیت دهد و مربی باشدلازم است که:

• باید از تمام استعداد ها آگاهی داشته باشد.
• باید میدان کار این استعداد ها را شناخته باشد.
• باید به قانون هایی که در این میدان و بر این استعداد ها حاکمند احاطه داشته باشد .

خود آگاهی معلم از خود

یک معلم حقیقی که معلم و مربی بودن را پذیرفته باید بداند که :

۱ ـ هدفش از یک کار چیست ؟

۲ ـ آیا به مشکلات راه واقف است یا خیر؟

۳ ـ آیا می داند که جامعه ی امروزه برای معلم حقیقی ارزش و بهائی قائل نیست ؟

۴ ـ آیا میداند که ممکن است از بسیاری از پیشرفت های ظاهر باز بماند ؟

۵ ـ آیا خود را برای تحمل انواع آزار و اذیت روحی آماده کرده است یا خیر ؟

حضرت علی (علیه السلام) در باب بی توجهی به بدی  بدکاران میفرمایند : ((خود را به بی خبری نمایاندن و چشم پوشی، از بهترین کارهای بزرگواران است ¹))

خود آگاهی روحی و روانی

ـ داشتن حس وظیفه شناسی به عنوان یک معلم .

ـ شناخت عمیق از رشد و توسعه انسان .

ـ داشتن علاقه به دانش آموزان .

ـ دارا بودن دانش عمومی گسترده.

خود آگاهی در زمینه شغلی

ـ معلمی نیاز به توانایی و صرف انرژی فراوانی دارد.

ـ معلم باید جامعه شناس باشد که با شناخت مقتضیات زمان دانش آموزان را برای ورود به جامعه آماده کند.

ـ معلم باید روانشناس باشد که با درک نیاز های روحی و مسائل روانی دانش آموز، را به عنوان فردی از نظر روحی و روانی سالم تحویل جامعه دهد .

نمونه چند صفخه از مقاله اقدامات یک معلم برای مدیریت کلاس

ظاهر

یکی از عواملی که بسیار حائز اهمیت است صورت ظاهری از حیث قیافه و لباس است زیرا یکی از رموز موفقیت معلم در امر تعلیم و تربیت آراستگی ظاهری است که در بالابردن شخصیت معلم بسیار موثر است . معلم با ظاهری آراسته و تمیز توجه شاگردان را به خود جلب میکند و به ارزش و اهمیت خود می افزاید حضرت علی (علیه السلام) می فرمایند :

((    هَلََُکَ اَمَر وَلَم عَرَفَ قَدرَه ))،(( نابود شد کسی که ارزش خود را ندانست ¹ ))

ظاهر معلم دارای پیام های صوتی است که به دانش آموزان منتقل می شود و آنها را تحت تاثیر قرار می دهد .

طرز پوشش صحیح در معلمان احساس اقتدار و توانمندی را در آنها بوجود میآورد و معلم شانش بیشتری در بدست آوردن انضباط درس و یک تدریس اثر بخش دارد تا یک معلم ژولیده و نامرتب .

البته نباید از این نکته غفلت کرد که باید بدور از تجملات باشد، یعنی نباید پوشیدن لباس های مارک دار خیره کننده ، شیک وگران قیمت باشد که برازنده و شایسته مقام معلمی نیست.

چراکه تبعات سوئی را به همراه دارد لازم است  در هر زمینه ای طبق آیات و روایات ما باید از افراط وتفریط پرهیز کرد بلکه باید میانه رو بود یعنی نه آنچنان شیک و اسراف کار و نه چنان لباس های کهنه ومندرس که به همان اکتفا کند.

حضرت امیر (علیه السلام) در این بیان می فرمایند : (( ای زیاد ! از اسراف بپرهیز و میانه روی را برگزین از امروز ،به فکر فردا باش و از اموال دنیا به اداره کفاف خویش نگهدار و زیادی رابرای روز نیازمندیت و در آخرت پیش فرست ² ))

و در جای دیگر می فرمایند :

(( بخشنده باش اما زیاده روی نکن در زندگی حسابگر باش اما سخت گیر مباش ³ ))

معلمین گرامی باید توجه داشته باشند که در طرز لباس پوشیدن خود الگویی برای دانش آموزانشان است . لیکن معلم مجاز به پویشیدن لباس های تنگ و چسبان و فاقد حیا و عفت در محیط آموزشی نمی باشند در باب حیا امیر المونینی (ع) می فرمایند : اقدامات یک معلم برای مدیریت کلاس

(( آن کس که لباس حیا بپوشد کسی عیب او نبیند ¹ ))

این نظافت همان است که به طور مستمر و همه روزه ویا هفتگی به آن توجه می شود ، از قبیل: پو شیدن جامه های نظیف ، شست و شوی دست و صورت ، حمام رفتن ، ناخن گرفتن ، مسواک زدند ، خوش بو کردن بدن و لباس به منظوره رفاه حال دوستان وهم کلاسی ، کوتاه کردم موی سر و غیر آن که برای شاداب کردن محیط انجام می شود .

ظاهر معلم دارای پیام های صوتی است که به دانش آموزان منتقل می شود و آنها را تحت تاثیر قرار می دهد .

پرستیژ معلم

منظور از پرستیژ معلم همراه داشتن ابزار و و سایل آموزشی برای امر تعلیم و تربیت که به مدت دیدن پی به شغل وی ببریم و بتوانیم به راحتی تشخیص دهیم مثل ( کتاب ، دفت ، خودکار و…)

و همچنین استفاه از ابزار کمک آموزشی که علاوه بر ایجاد جذابیت در تدریس برای دانش آموزان  ، معلمی علاقه مند کوشا وفعال برای سایر همکاران و مدیر مدرسه معرفی خواهد نمود ابزار آموزشی الزاما وسایل گران قیمت که ممکن است در دسترس نباشد نیستند بلکه وسایل وموادی ارزان و ساده مانند عکس، کتب ، مجلات و روزنامه و غیره نیز مفید است .

فهرست مطالب

مقدمه

فصل اول :

اقسام معلم در تعلیم و تربیت

ارزش تعلیم و معلمی

معلم حقیقی

معلم قراردادی

فصل دوم :

خود آگاهی معلم

خود آگاهی از خود

خود آگاهی روحی – روانی

خود آگاهی در زمینه شغلی

فصل سوم :

اولین جلسه تدریس

اولین جلسه تدریس

فصل چهارم :

بایسته های ظاهری معلم

صفات ظاهری

پرستیژ معلم

فصل پنجم :

انواع تسلط معلم در کلاس درس

تسلط علمی

لزوم اطلاعات عمومی  معلم

اقراء

تسلط روحی – روانی

فصل ششم :

بایسته های گفتاری معلم

خود داری از جدل و ستیزه جویی

پرهیز از الفاز زشت و فحش و عبارات سخیف

پرهیز از تیکه کلام

ارتقاء قدرت سخن وری و فن بیان

سخن وری انطباق با معنا

صدای متعادل

فصل هفتم :

بایسته های رفتاری معلم

صبور و پر حوصله باشد

مؤدب و با تربیت باشد

مهربان و دلسوز باشد

راز نگه دار باشد

با تعصب و تحلیل برخورد نکند

یک رو و صادق باشد

اسلام شناس و آگاه به معارف باشد

مخاطب را نه حق مطلق بداند نه باطل مطلق

از تمام فرمولها به اندازه استفاده کند

روانشناس و روحیه شناس باشد

تیک رفتاری نداشته باشد

فصل هشتم :

بررسی انواع شاگردان

شاگرد درسخوان ، منظم و مؤدب

شاگرد درسخوان ، علاقمند ، کم حافظه

شاگرد درسخوان شلوغ اقدامات یک معلم برای مدیریت کلاس

شاگرد درسخوان ، منظم ، مغرور

شاگرد نه درسخوان ، نه علاقه مند نه با تربیت

فصل نهم :

اشتباهات و خطاهای یک شاگرد

اشتباهات و خطاهای یک شاگرد

فصل دهم  :

تشویق

تعریف

شیوه های تشویق

محاسن تشویق

معایب تشویق

نکات تشویق

نکاتی در مورد دادن جایزه

فصل یازدهم :

تنبیه

اهداف و مقاصد تنبیه

اصول و شرایط تنبیه

شیوه های تنبیه

متدها

فرجام سخن

فهرست منابع