پرورش کرم ابریشم

 پرورش کرم ابریشم با پیشینه 4500ساله درجهان می باشد بدون شک پرورش کرم ابریشم در چین آغازشده است.

ابریشم و منسوجات ابریشمی از طریق جاده ای به نام جاده ابریشم به سایر نقاط حمل می شد و به ترکستان می رسید این جاده ازشهرهای جیحون سمرقند بخارا مرو طوس نیشابور دامغان گرگان ری و قزوین عبور می کرد ودر آنجا به آذربایجان و بغداد  موصل واستانبول می رسید و بقیه  راه از دریای مدیترانه می گذشت این راه با انشعابات فرعی به  طوس و سواحل خلیج فارس ودریای عمان می رسد اهمیت داد و ستد ابریشم به حدی بود که نمی توانست از سیاست جهانی آن روز به دور باشد به ویژه اینکه بر سرنظارت واستفاده از حقوق راهداری قسمت های مختلف جاده ابریشم نیز در طول تاریخ جنگ های بسیاری روی داده است.

تا مدت ها پس از کشف ابریشم  راز تهیه آن درانحصار چین بود امپراطوران چین در طی قرون متمادی همواره سعی کردند تا اسرار تهیه آن را از جهانیان پنهان دارند حتی حکومت چین برای کسانی که می خواستند راز تهیه ابریشم رابه خارج از کشور انتقال دهند مجازات مرگ تعیین کرده بود.

کشور هند مانند ایران ازقدیمی ترین کشورهایی است که پرورش کرم ابریشم درآن رواج داشته است کشورهند توانسته پس از چین مقام دوم را درتولید ابریشم احرازوآن راحفظ نماید هند تنهاکشوری است که درآن بطور سنتی ازچهارنوع کرم ابریشم استفاده می شود(-کرم ابریشم توت خوار -کرم ابریشم تاسار -کرم ابریشم موگا -کرم ابریشم اری)-ضمنا90%کل محصول ابریشم این کشور متعلق به کرم های ابریشم توت خوار است.

پرورش کرم ابریشم در ایران :

ایران به دلیل موقعیت جغرافیایی که دارد مهمترین کشور در مسیر جاده ابریشم بود از زمان شروع پرورش کرم ابریشم در ایران اطلاع دقیقی دردسترس نیست لیکن گفته شده که از قرن ششم تادهم میلادی این حرفه از مرو وگرگان به سرزمینهای کرانه دریای خزر گسترش یافت ودوره توسعه ورشد این صنعت درزمان صفویه بوده دراین دوره ایران سومین تولید کننده جهانی ابریشم ومنسوجات ابریشمی آن بزرگترین محصول صادراتی بودمیزان تولید ابریشم دراین زمان را تا3000تن برآوردکرده اند عمدتا درگیلان ومازندران وخراسان اصفهان یزد کرمان وکاشان تولید می شد این مقدار هیچگاه درزمان های بعد حاصل نشده است.ابریشم را افریشم وبریشم وحریر وپرنیان وپرند هم می گویند وبه عربی آنرا ابریسم نامند.

نخ ابریشم در ایران عمدتا در تولید فرش ها وقالیچه های ابریشمی وگلیم و جاجیم مصرف می شود ابریشم ممکن است برای تمام فرش چله پود خامه و یا گل فرش استفاده شود درگذشته پارچه های ابریشمی یکی از کالا های صادراتی بود وپارچه های بعضی از شهرهای ایران نظیر نیشابور همدان کاشان و یزد ازشهرت زیادی برخوردار بود درحال حاضر دربعضی ازاستان هابافته هایی ازجنس ابریشم تولید میشود که جزو صنایع دستی محسوب میشوند.

نژاد های کرم ابریشم

کرم ابریشم  به دوصورت وحشی واهلی دیده میشود کرم ابریشم اهلی یاکرم پیله  ازرده حشرات و  راسته دوبالان  میباشد عوامل مختلفی در تعیین نژاد این حشره تاثیر دارند که مهمترین آنهاعبارتند از:

الف-تقسیمات نژادی بر حسب محل جغرافیایی آنها همانند نژاد ژاپنی -چینی -اروپایی -کره ای –فرانسوی- گرمسیری وغیره…

ب- تقسیمات نژادی برحسب تعدادخواب دوران لاروی مانندنژادهای سه خوابه-چهار خوابه-پنج خوابه

ج- تقسیمات نژادی برحسب تعداد نسل مانند نژادهای یک نسله – دو نسله –  چند نسله

د- تقسیمات نژادی برحسب رنگ پیله می باشد.-پیله زرد(دارای پاهای زرد می باشند)-پیله سفید(دارای پاهای سفید می باشند)

باتوجه به سابقه طولانی وکهن ایران درتولید ابریشم نژادهای مختلفی همچون نژاد خراسانی -هراتی –کرمانشاهی- سبزواری-مالاوان – بغدادی درصنعت ایران مشهور بوده اند.

چرخه زندگی کرم ابریشم :

شامل جهار مرحله – تخم  – کرم  – شفیره – پروانه می باشد .

تخم کرم ابریشم بیضی شکل واندام آن درنژادهای مختلف متفاوت است غشایی روی آنرامی پوشاند که دارای منافذ تنفسی بوده درانتها دارای سوراخ هرمی شکلی وجود دارد وزن وشکل تخم ها حتی دریک نژادمشابه ویکسان نبوده ومعمولا وزن آنها دراوایل تخمگذاری سنگین تر است وآنهایی که در مراحل انتهایی تخمگذاری تولید می شوند سبکتر می باشد ولاروپس از رشد درون تخم با از بین بردن پوسته های این قسمت از همان جا خارج می شود.

رنگ تخم ها معمولا زرد روشن است معمولا پوسته تخم ها حاوی مواد چسبنده ای است که باعث می شود تخم ها پس از تخمگذاری توسط پروانه بر روی صفحه تخمگذاری تثبیت شده واز اتلاف آنها جلوگیری گردد دربرخی ازنژادها مانند نژاد بغدادی تخم ها برروی سطح خارجی ماده چسبنده دارند.

لارو کرم ابریشم از سه بخش تشکیل یافته است.- سر- سینه – شکم

فهرست

مقدمه

پرورش کرم ابریشم در ایران

نژادهای کرم ابریشم

چرخه زندگی کرم ابریشم

اصول پرورش کرم ابریشم

پرورش کرم جوان

عملیات تفریح

تغذیه کرم جوان

خواب کرمها

نظافت بستر

روش نظافت بستر

ضد عفونی با فرمالین

ضد عفونی با پودر کلر

پرورش کرم ابریشم بالغ

شرائط محیطی جهت پرورش کرم بالغ

تغذیه کرم بالغ

تنیدن پیله و برداشت

تنظیم برنامه تنیدن

تدارک تجهیزات تنیدن

برداشت پیله

منابع